ಮೆಟ್ರೋ, ಬಸ್‌ಗಿಂತ ಬೈಕ್-ಸ್ಕೂಟರ್‌ಗೇ ಭಾರತೀಯರ ಒಲವು: ಶೇ.42.6 ಉದ್ಯೋಗಿಗಳ ಮೊದಲ ಆಯ್ಕೆ ದ್ವಿಚಕ್ರ ವಾಹನ..!

ನವದೆಹಲಿ: ಭಾರತದ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳು ತಮ್ಮ ನಿತ್ಯದ ಕೆಲಸದ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಹೋಗಲು ಬಳಸುವ ಸಾರಿಗೆ ವಿಧಾನಗಳ ಕುರಿತು ಕೇಂದ್ರ ಸಾಂಖ್ಯಿಕ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಅನುಷ್ಠಾನ ಸಚಿವಾಲಯದ (MoSPI) ಅಧೀನದಲ್ಲಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾದರಿ ಸಮೀಕ್ಷೆ ಕಚೇರಿ (NSSO) ಮಹತ್ವದ ವರದಿಯೊಂದನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದೆ.

ಈ ವರದಿಯಲ್ಲಿರುವ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ದೇಶದ ಒಟ್ಟು ಕಾರ್ಮಿಕ ವರ್ಗದ ಪೈಕಿ ಶೇಕಡಾ 42.6 ರಷ್ಟು ಮಂದಿ ಸಂಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ದ್ವಿಚಕ್ರ ವಾಹನಗಳನ್ನೇ ನೆಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ದೇಶದ ಶೇ.83.4ರಷ್ಟು ಕಾರ್ಮಿಕರು 30 ನಿಮಿಷಗಳಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿಯೇ ತಮ್ಮ ಕೆಲಸದ ಸ್ಥಳವನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗ ನಿಮಿತ್ತದ ಪ್ರಯಾಣದ ಸರಾಸರಿ ಸಮಯವು ತಗ್ಗಿದೆ. ಬಸ್ ಮತ್ತು ರೈಲುಗಳಂತಹ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಾರಿಗೆಯನ್ನು ಬಳಸುವವರ ಪಾಲು ಕೇವಲ ಶೇ.15ರಷ್ಟಿದೆ.

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾದರಿ ಸಮೀಕ್ಷಾ ಕಚೇರಿ (NSSO) ನಡೆಸಿದ ಸಮಗ್ರ ಅಧ್ಯಯನದ ನಂತರ ಈ ಮಾಹಿತಿ ಹೊರಬಿದ್ದಿದೆ.

ಈ ಸಮೀಕ್ಷೆಯು 14,274 ಗ್ರಾಮಗಳು ಮತ್ತು 10,377 ನಗರ ಬ್ಲಾಕ್‌ಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ 4,92,023 ಕುಟುಂಬಗಳು ಹಾಗೂ 20,34,371 ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಸಾರಿಗೆ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ, ಒಂದು ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ದೂರದ ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಈ ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.

ದೆಹಲಿ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಾರಿಗೆಗಾಗಿ ತಿಂಗಳಿಗೆ ರೂ.1,000ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ವ್ಯಯಿಸುವ ನೌಕರರಿಗೆ, ಈ ಸ್ಥಳೀಯ ಪ್ರಯಾಣದ ವೆಚ್ಚವು ಅವರ ಮಾಸಿಕ ಜೀವನ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ವೆಚ್ಚದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಗಿದೆ.

ದೇಶದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕರು ತಮ್ಮ ಕೆಲಸದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿನಿತ್ಯ ಪ್ರಯಾಣಿಸಲು ಸರಾಸರಿ ತಿಂಗಳಿಗೆ ರೂ.785 ಖರ್ಚು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳು ತಿಂಗಳಿಗೆ ಸರಾಸರಿ ರೂ.1,044 ವೆಚ್ಚ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಪ್ರಯಾಣದ ವೆಚ್ಚವು ರೂ.612ರಷ್ಟಿದೆ.

ಪುರುಷ ಕಾರ್ಮಿಕರು ತಿಂಗಳಿಗೆ ಸರಾಸರಿ ರೂ.835 ಪ್ರಯಾಣ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಭರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಮಹಿಳಾ ಕಾರ್ಮಿಕರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಈ ಸರಾಸರಿ ವೆಚ್ಚ ರೂ.533ರಷ್ಟಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಶೇ.61.9ರಷ್ಟು ಪುರುಷ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಪ್ರತಿದಿನ 1 ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ದೂರ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಮಹಿಳಾ ಕಾರ್ಮಿಕರಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಪ್ರಯಾಣ ಮಾಡುವವರ ಪ್ರಮಾಣ ಶೇ.41.9ರಷ್ಟಿದೆ.

ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಸಂಚಾರದ ಚಿತ್ರಣವು ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. 6 ವರ್ಷ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಯಸ್ಸಿನ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಶೇ.66.4ರಷ್ಟು ಮಂದಿ ಶಾಲೆ ಅಥವಾ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ತೆರಳಲು ಒಂದು ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ದೂರ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಾರೆ. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಪ್ರಯಾಣದಲ್ಲಿ ನಡೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುವವರ ಪಾಲು ಶೇ.37ರಷ್ಟಿದ್ದರೆ, ಬಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಶೇ.29.5ರಷ್ಟು ಹಾಗೂ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಶೇ.15.8ರಷ್ಟು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಶೇ.10.5ರಷ್ಟು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಆಟೊರಿಕ್ಷಾ ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.

ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಪ್ರಯಾಣಿಸಲು ಸರಾಸರಿ 23 ನಿಮಿಷಗಳ ಸಮಯ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಶೇ.87.6ರಷ್ಟು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಅರ್ಧ ಗಂಟೆಯ ಒಳಗಾಗಿಯೇ ತಮ್ಮ ಶಾಲೆ ಅಥವಾ ಕಾಲೇಜು ತಲುಪುತ್ತಾರೆ. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಮಾಸಿಕ ಪ್ರಯಾಣ ವೆಚ್ಚವು ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಸರಾಸರಿ ರೂ.443ರಷ್ಟಿದೆ. ನಗರ ಪ್ರದೇಶದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಪ್ರಯಾಣಕ್ಕೆ ತಿಂಗಳಿಗೆ ರೂ.617 ಖರ್ಚಾದರೆ, ಗ್ರಾಮೀಣ ಕುಟುಂಬಗಳು ಸರಾಸರಿ ರೂ.361 ವ್ಯಯಿಸುತ್ತವೆ. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಶಾಲೆ ಅಥವಾ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ತೆರಳುವ ಸಮಯವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬೆಳಗ್ಗೆ 8ರಿಂದ 9 ಗಂಟೆಯ ನಡುವೆ ಇರುತ್ತದೆ.

ಮನೆಗಳಿಂದ ದೂರದ ಪ್ರಯಾಣದ ವಿಷಯದಲ್ಲೂ ಸಹ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯದ ಮೇಲಿನ ಅವಲಂಬನೆ ಹೆಚ್ಚಿರುವುದು ಈ ಸಮೀಕ್ಷೆಯಿಂದ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ. ರಾತ್ರಿ ತಂಗುವ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ದೂರದ ಪ್ರಯಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಶೇ.55.8ರಷ್ಟು ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಬಸ್‌ಗಳನ್ನೇ ಅವಲಂಬಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಂತಾರಾಜ್ಯ ಅಥವಾ ಅಂತರ್‌ನಗರ ರೈಲು ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಶೇ.17.7ರಷ್ಟು ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಖಾಸಗಿ ಕಾರುಗಳ ಪಾಲು ಶೇ.15.1ರಷ್ಟಿದ್ದರೆ, ದ್ವಿಚಕ್ರ ವಾಹನಗಳು ಶೇ.8.8ರಷ್ಟು ಪ್ರಯಾಣಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಇಂತಹ ದೂರದ ಪ್ರಯಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರ್ಯಗಳು, ಸಂವಹನ ಹಾಗೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಒಟ್ಟಾರೆ ಶೇ.70.2ರಷ್ಟು ಪಾಲು ಹೊಂದಿವೆ.